Có thai bằng niềm tin

  • PDF.



   thaigia450.jpgThai giả hay có thai tưởng tượng (psedocyesis) là một thuật ngữ y học dùng để chỉ sự có thai không có thật. Thai giả có thể gây ra nhiều dấu hiệu và triệu chứng của việc mang thai, và thường giống như vậy ngoại trừ việc có bào thai trong tử cung.

Độ tuổi trung bình của những người phụ nữ mắc chứng có thai tưởng tượng là 33. Hơn 2/3 là người đã lập gia đình, khoảng 1/3 đã từng có thai ít nhất một lần. Nguy cơ cao mắc chứng bệnh này có ở những người phụ nữ bị lạm dụng tình dục có tính chất loạn luân. Các triệu chứng của có thai tưởng tượng thường kéo dài vài tháng đến vài năm, trong hầu hết các trường hợp là kéo dài đủ 9 tháng.

Hiện tượng thai giả đã từng được quan sát và viết về kể từ thời cổ đại. Hippocrates đã viết về hiện tượng này khoảng 300 trước Công nguyên, và đã ghi nhận 12 trường hợp phụ nữ mắc rối loạn này. Một trong những ví dụ lịch sử nổi tiếng nhất là Mary Tudor - Nữ hoàng nước Anh (1516-1558), bà đã nhiều lần tin rằng mình đang mang thai trong khi thực tế là bà không có thai. Các nhà sử học khác cho rằng các bác sỹ của nữ hoàng đã nhầm tưởng những u xơ trong tử cung là có thai, vì các u xơ có thể to lên trong tử cung không có bào thai.

Hiện tượng thai giả ngày càng trở nên hiếm gặp với sự tiến bộ trong việc xét nghiệm thai chính xác ngày càng phổ biến. Tuy nhiên các nền văn hóa đề cao việc mang thai, hoặc đề cao mối liên hệ chặt chẽ giữa việc sinh sản và giá trị con người thì vẫn có tỷ lệ cao rối loạn này.

Các triệu chứng của thai giả cũng tương tự như các triệu chứng của việc mang thai thực sự và thường khó phân biệt từ các dấu hiệu tự nhiên của việc mang thai như ốm nghén, tức vú, và tăng cân. Nhiều nhân viên y tế có thể bị các triệu chứng liên quan đến có thai tưởng tượng đánh lừa. 18% phụ nữ mắc chứng có thai tưởng tượng đã có một lần được bác sỹ chẩn đoán là đang mang thai. Trong một số trưởng hợp, khác biệt duy nhất giữa việc mang thai và có thai tưởng tượng là sự hiện diện của bào thai.

Các dấu hiệu của có thai tưởng tượng thường thấy ở tất cả các trường hợp là bệnh nhân bị thuyết phục rằng mình đang mang thai. Triệu chứng cơ thể thường thấy nhất là chứng đầy bụng (63 - 97% phụ nữ mắc chứng có thai tưởng tượng có triệu chứng này). Bụng nở ra theo cách thức tương tự như trong khi mang thai, vì vậy mà người phụ nữ nhìn vẻ bên ngoài giống như là đang mang thai. Triệu chứng thường là do sự tích tụ của khí hơi, chất béo, phân, hoặc nước tiểu.

Dấu hiệu cơ thể phổ biến thứ hai là kinh nguyệt bất thường (56-98% phụ nữ mắc chứng có thai tưởng tượng có triệu chứng này ). 48% đến 75% phụ nữ nói có cảm thấy những chuyển động của thai nhi như là đạp bụng mẹ, mặc dù không có sự hiện diện của thai nhi. Một số dấu hiệu và triệu chứng phổ biến khác bao gồm: các triệu chứng tiêu hóa, thay đổi ngực hoặc vú tiết sữa, đau đẻ, tử cung mở rộng, và cổ tử cung mềm. 1% phụ nữ có cơn co chuyển dạ.

Chứng có thai tưởng tượng được giải thích với nhiều cách khác nhau. Cách giải thích đầu tiên là những xung đột cảm xúc. Mong muốn mãnh liệt để trở thành người có thai, hoặc lo sợ quá mức việc bị mang thai có thể tạo ra những xung đột nội tâm và những thay đổi trong hệ nội tiết có thể giải thích cho một số triệu chứng của chứng có thai tưởng tượng. Cách giải thích thứ hai liên quan đến ước muốn được thực hiện. Nếu một phụ nữ ham muốn có thai, họ có thể giải thích những thay đổi nhỏ trong cơ thể của mình như là dấu hiệu của việc đang mang thai. Cách giải thích thứ ba là lý thuyết về trầm cảm, thuyết này cho rằng những thay đổi hóa học trong hệ  thần kinh có liên quan đến một số rối loạn trầm cảm có thể kích hoạt các triệu chứng của chứng có thai tưởng tượng.

Có thai tưởng tượng chưa được biết tới có nguyên nhân trực tiếp do bệnh cơ thể nên nhìn chung không có chỉ định điều trị bằng thuốc điều trị bằng thuốc. Tuy nhiên. trong một số trường hợp các bệnh nhân có thể được chỉ định dùng thuốc điều trị mất kinh nguyệt. Hầu hết các bệnh nhân mắc chứng có thai tưởng tượng đều có tiềm ẩn những vấn đề tâm lý, chính vì vậy chỉ định chính trong các trường hợp này là trị liệu tâm lý. Điều quan trọng là giảm thiểu các triệu chứng thể chất của bệnh nhân đồng thời trị liệu tâm lý hỗ trợ bệnh nhân vượt qua khủng hoảng.

Việc điều trị thành công nhất là phải chứng minh được cho bệnh nhân thấy mình đang không có thai bằng cách sử dụng các kỹ thuật siêu âm hoặc chẩn đoán hình ảnh.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Knobil, Ernst, and Jimmy D. Neill, eds. Encyclopedia of Reproduction. New York: Academic Press, 1998.

Sadock, Benjamin J. and Virginia A. Sadock, eds. Comprehensive Textbook of Psychiatry. 7th ed. Vol. 2. Philadelphia: Lippincott Williams and Wilkins, 2000.

Hendricks-Matthews, Marybeth K., Douglas M. Hoy. "Pseudocyesis in an Adolescent Incest Survivor." Journal of Family Practice 36 no. 1 (January 1993): 97-104.

Paulman, Paul M., and Abdul Sadat. "Pseudocyesis." Journal of Family Practice 30 no. 5 (May 1990): 575-582.

(theo Encyclopedia of Mental Disorders)
CN.ĐẶNG THANH TÙNG



You are here